czwartek, 27 grudzień 2018 17:06

Takanakuy, czyli bezpośrednie rozwiązywanie konfliktów w stylu peruwiańskim

Napisane przez Piotr Zelek
Oceń ten artykuł
(0 głosów)

Co kraj to obyczaj. Niektóre dziwią, inne szokują, czasami wprawiają w zachwyt. Trzeba jednak przyznać, że pewna peruwiańska społeczność stosuję praktykę, która może łączyć te trzy aspekty.

Takanakuy (w języku keczua "uderzać się nawzajem") to coroczna praktyka walki na pięści z innymi członkami społeczności, która odbywa się 25 grudnia, a jest ona stosowana przez mieszkańców prowincji Chumbivilcas, w pobliżu Cuzco w Peru. Praktyka rozpoczęła się w Santo Tomás, stolicy Chumbivilcas, a teraz rozprzestrzeniła się na inne wsie i miasta, z których najważniejsze to Cuzco i Lima. Festiwal składa się z tańca i pojedynczych osób walczących ze sobą, aby rozwiązać stare konflikty.

Ubiór

Istnieje pięć rodzajów tradycyjnych "postaci" przedstawianych podczas ceremonii, które mają różne role w oparciu o symbole kulturowe Andów. Większość strojów opiera się na tradycyjnym sporcie jeździeckim i jaskrawych peruwiańskich maskach narciarskich, które są charakterystyczne dla danego regionu. Maski narciarskie nie są jednakowe: mają różne kolory, różne wzory i tekstylia, tak aby zarabiać większe pieniądze.

Majeno to najbardziej podstawowy rodzaj ubioru zdobiący tradycyjne wyposażenie jeździeckie. Majeta jest osobą, która mieszka w pobliżu rzeki Majes w Andach, a strój tej postaci opiera się właśnie na tym. Wełniane spodnie do jazdy konnej, skórzana czapka, tradycyjna peruwiańska kurtka typu harrington, wydrążały róg byka na alkohol. Do tego specyficzna peruwiańska maska ??narciarska uyach'ullu, która ma abstrakcyjne asocjacje symboliczne i przedstawia cztery kolory (czerwony, zielony, żółty i biały), które mają reprezentować cztery kwadranty wszechświata. Głównym celem maski narciarskiej jest jednak ukrycie tożsamości bojowników, aby zapobiec napięciom i animozom, które mogłyby trwać w przyszłym roku.

Quarawatanna - strój Majeta z dodatkiem skórzanej kurtki bikerowej, długich skórzanych kowbojskich chapsów i martwego ptaka lub czaszki jelenia na czubku głowy. Większość młodych ludzi w rdzennych społecznościach wybiera tego typu ubiór wojownika ze względu na czynnik zastraszania.

Negro - cechy tego stroju próbują przedstawić mistrza niewolników w czasach kolonialnych - na przykład w postaci skórzanych butów z cholewami, fantazyjnych spodni z wełny, ładnej koszuli i kamizelki, jedwabnych, haftowanych pelerynek w kolorze różowym lub niebieskawym, oraz tekturowej korony z błyszczącym papierem do pakowania po bokach i gwiazdą u góry. Następnie postać musi tańczyć w kółko jak kogut, który jest uznawany jako zwierzę duchowe. Tego typu strój był tradycyjnie zarezerwowany dla zamożnych ludzi w mieście i służył jako przeciwieństwo pijackiego archetypu majeny.

Langos - peruwiańskie słowo langos tłumaczy się jako szarańczę, a kostium ten ją przypomina. Strój wykonany jest z błyszczącego materiału, a często użytkownik nosi martwego ptaka, który reprezentuje śmierć, jaką szarańcza wywołała w okolicy w latach 40.

Q'ara Gallo - ten konkretny wojownik nie nosi wyraźnego rodzaju stroju przypisywanego kulturze andyjskiej, ale nadal bierze udział w ceremoniach, przy czym nie w uroczystej walce.

Walka

Procesja do miejsca walki rozpoczyna się od wysokiego falsetu, metody produkcji głosu używanej przez męskich śpiewaków, szczególnie tenorów, do śpiewania dźwięków wyższych niż ich normalny ton. Procesja jest nastawiona na rodzinę jako przygotowanie dla małych dzieci, które później zobaczą brutalne walki. Dzieci również ubierają się na tę okazję, zazwyczaj przypominając postać ojca.

Celem walki jest rozstrzyganie konfliktów z drugą osobą, przyjacielem, członkiem rodziny lub też rozwiązywanie konfliktów terytorialnych, które pojawiły się przez cały mijający rok. Styl walki stosowany podczas uroczystości jest względnie podobny do sztuk walki, które opierają się na kopaniu, uderzaniu i szybkości ruchów.

Ci, którzy walczą, wywołują swoich przeciwników ich imieniem i nazwiskiem. Następnie przechodzą do środka koła i rozpoczynają walkę. Walczący muszą owinąć ręce szmatką przed walką. Gryzienie, uderzanie o ziemię lub ciągnięcie za włosy nie jest dozwolone podczas walki. Zwycięzca zostaje wybrany na podstawie nokautu lub interwencji urzędnika. Są to amatorscy urzędnicy, którzy dzierżą baty, aby utrzymać kontrolę nad tłumem. Na początku i na końcu walki przeciwnicy muszą uścisnąć dłonie lub uściskać się nawzajem.

Jeśli przegrany nie zgadza się z wynikiem, może złożyć apelację o kolejną walkę. Ten rodzaj walki ilustruje także poziom męskości we wspólnocie Santo Tomás.

Muzyka

Rodzaj muzyki granej podczas ceremonii znany jest jako waylilla lub wayliya. Ta muzyka powstała w 1960 roku jako część ideologicznego ruchu oporu Taki Unquy. Tekst w waylilla koncentruje się wokół uchylenia władzy, konfrontacji i wolności. Refren powtarza się bez końca w procesji do centrum miasta. Tubylcy wierzą, że taniec waylilla zmieni ich w nową osobę.

Alkohol

Przed świętowaniem odbywają się wstępne dni picia. W dniu obchodów ludzie wspólnoty spotykają się, spożywają śniadanie w lokalnym kościele i piją, zanim rozpocznie się walka. Po walce wojownicy wypiją jeszcze więcej alkoholu, aby uśmierzyć ból, jaki odczuło się podczas walki.

Lokalizacja

Główna uroczystość odbywa się w peruwiańskich Andach w prowincji Chumbivilcas, która liczy około 300 osób, ale podczas obchodów około 3000 osób gromadzi się, aby obejrzeć walki. Druga uroczystość odbywa się dzień po Bożym Narodzeniu w wiosce Llique, położonej w prowincji Cuzco. To tutaj gromadzą się najlepsi wojownicy z wielu rdzennych wiosek, aby uwolnić negatywną, stłumioną energię pomiędzy najsilniejszymi mężczyznami, kobietami, a nawet dziećmi. W tych społecznościach nie ma policji, służby wojskowej ani służby rządowej. Obchody Takanakuy przeniosły się w dzisiejszych czasach do miejskich scenerii, takich jak Cuzco i Lima.

Data

Ustalona miejscowa praktyka ma miejsce 25 grudnia lub, jak niektórzy traktują ową datę poza rdzenną społecznością, w Boże Narodzenie. Nauczyciel z lokalnej rdzennej społeczności Santo Tomás wskazuje na znaczenie zorganizowania tak gwałtownej ceremonii w dniu uznawanym za oazę spokoju i wyciszenia: "Ma to znaczenie społeczne, a mianowicie rozstrzyganie konfliktów, a także traktowane jest jako forma społecznego katharsis".

Źródło: Wikipedia

Media

Skomentuj

Free Joomla! template by L.THEME